Yahoo Web Search

  1. Lepenski Vir — Vikipedija, slobodna enciklopedija

    sr.wikipedia.org › sr-el › Лепенски_Вир
    • Lokaliteti Kulture Lepenskog Vira
    • Istorijat arheoloških iskopavanja lokaliteta Lepenski Vir
    • Faze „Lepenskog Vira“
    • Kultura Lepenskog Vira
    • Neolitska Revolucija
    • Rekonstrukcija lokaliteta
    • Galerija
    • Vidi Još
    • Literatura
    • Spoljašnje Veze

    Kultura Lepenskog Vira se rasprostire duž Đerdapa, na lokalitetima: 1. Lepenski Vir 2. Vlasac 3. Razvrata 4. Ikoana 5. Hajdučka vodenica 6. Alibeg 7. Padina Tri lokaliteta su nizvodno od „Gvozdenih vrata“ - Ostrovul Bokului, Skela Klodovei i Ostrovul Korbului. Ova kultura je zahvatila i oblast Transilvanije. Treskavac – gola porfirna litica (visoka 679 m) uzdiže se na levoj obali Dunava suprotno od naselja Lepenski Vir i predstavlja džinovskog čuvara ovog praistorijskog naselja. Treskavac je imao veoma značajnu ulogu za žitelje Lepenskog vira. Ustanovljeno je da planina Treskavac ima isti trapezoidni oblik kao što imaju osnove kuća-koliba u praistorijskom naselju Lepenski vir. Koristeći simulacije računarskih programa za izlazak Sunca, kao i za određivanje noćnog zvezdanog neba, stručnjaci su došli do zaključka da Sunce tačno izlazi iznad vrha Treskavac, prirodni marker, od 20. aprila do 1. maja, a da sazvežđe Vlašića prestaje da se vidi na noćnom nebu iznad Lepenskog vira upravo 20...

    30. avgusta 1960. godine Obrad Kujovići Ivica Kostić su otkrili Lepenski Vir kao preistorijski lokalitet
    1965. godine započeto je arheološko istraživanje malog naselja iz epohe mlađeg kamenog doba
    1967. pronalazak čuvenih mezolitskih skulptura, otkriće kulture svetskog značaja
    1971. završena su iskopavanja (nalazište preneseno 29,7 m više da bi se, zbog izgradnje hidrocentrale „Đerdap“, izbeglo potapanje lokaliteta).
    Proto-Lepenski Vir
    Lepenski Vir I (a-e)
    Lepenski Vir II
    Lepenski Vir III (a, b)

    Buđenje kulture Lepenskog Vira i uspostavljanje njene svojevrsne umetnosti, otpočinje oko 7000. godine stare ere. Tri faktora - izolacija, promena klime i uvećanje lokalne populacije - bili su odlučujući za ovaj preobražaj.Stvaraoci ove kulture pripadaju starom evropskom stanovništvu, populaciji mlađeg paleolita. Antropološki tip je Brno-Pšedmost, oberkaselska varijanta kromanjonskog tipa. Njih odlikuju mezokefalna glava, široko lice, visok rast i robusna građa. Usled mikroevolucionih promena (smatra se da su trajale 100 do 200 generacija) došlo je do gracilizacije, ali je zbog izolovanosti ipak očuvan stari antropološki izgled.

    Oko 5300. p. n. e. stanovnici Lepenskog Vira doživeli su tzv. neolitsku revoluciju. Ovo je period koji obeležava početak boreala, kada nivo vode opada, reke ustaljuju tokove, stvara se „crnica“, a tople šume se rasprostiru do srednje Evrope. Stanovnici Lepenskog Vira u ovom periodu pripitomljavaju prve životinje i počinju da se bave zemljoradnjom. Ova najmlađa faza na Lepenskom Viru pripada kulturi Starčeva. Život na Lepenskom Viru zamro je oko 4500. p. n. e., kada su stanovnici krenuli u potragu za većim obradivim površinama.

    Autor projekta zaštite i revitalizacije lokaliteta Lepenski Vir je arhitekta Marija Jovin dok zaštitna konstrukcija i uređenje zaštićenog prostora je urađena prema projektu arhitekte Siniše Temerinskog. Celokupan projekat obuhvata uređenje 55 hektara zaštićenog prostora. Predviđena je izgradnja Vizitorskog centra za posetioce, etno naselja, istraživačke stanice, pristaništa na Dunavu i saobraćajnice kojom će turistima obezbediti prilaz do lokaliteta. Do decembra 2010. godine, podignuta je velika zaštitna mrežasta konstrukcija iznad lokaliteta čime je samo nalazište trajno zaštićeno a prethodno su uklonjene drvene grede i salonit ploče koje su oko 40 godina predstavljale privremenu i jeftinu zaštitu ovog vrednog arheološkog nalazišta. Nova zaštitna konstrukcija je izgrađena sredstvima oko 350 miliona dinara koja su obezbeđena iz Nacionalnog investicionog plana Vlade Srbije. Novom zaštitnom konstrukcijom otvoren je pogled na stenu Treskavac na levoj obali Dunava (Rumunija), prema kojo...

    Somić
    Danubius
    Gospa od Lepenskog Vira
    Jelen u šumi
    Ivana Radovanović, „Vlasac i Lepenski Vir u svetlu najnovijih istraživanja“, Rad Dragoslava Srejovića na istraživanju praistorije centralnog Balkana, Kragujevac, 27-29. novembar 1997, Kragujevac 19...
    Ivana Radovanović, „Houses and burials at Lepenski Vir“, European Journal of Archaeology3/3, 2000, 330-349.
    Zbirka Lepenski vir - Narodni muzej u Beogradu Arhivirano na sajtu Wayback Machine(18. maj 2018)
    Lepenski vir - Virtuelni muzej Dunava Arhivirano na sajtu Wayback Machine(5. mart 2016)
  2. Lepenski Vir - Wikipedia

    sh.wikipedia.org › wiki › Lepenski_Vir

    Naselja i kuće. Naselja su podignuta na najnižim dunavskim terasama, grupisana su 2-3 u zoni u radijusu od 10 km. U sedam sukcesivnih naselja (Proto Lepenski Vir, Lepenski Vir I a-e, Lepenski Vir II) otkriveno je 136 stambenih i sakralnih objekata, izgrađenih u ranom mezolitu, u periodu od oko 9500. do 7200. godine pre naše ere (Proto Lepenski vir 1 i 2), a zatim u ranom i srednjem neolitu ...

  3. Lepenski vir – Wikipedija

    hr.wikipedia.org › wiki › Lepenski_vir

    Lepenski vir je mezolitsko i neolitsko nalazište na desnoj obali Dunava u Đerdapskoj klisuri, istočna Srbija. Središte je jedne od najznačajnijih i najsloženijih pretpovijesnih kultura, koja je nazvana po dunavskom viru — „Lepenski vir.“. Na tom lokalitetu nastala su jedna od prvih sela u Europi, otprilike između 6000. i 5000 ...

  4. Lepenski Vir - Wikipedia

    en.wikipedia.org › wiki › Lepenski_Vir

    Lepenski Vir (Serbian Cyrillic: Лепенски Вир, "Lepena Whirlpool"), located in Serbia, is an important archaeological site of the Mesolithic Iron Gates culture of the Balkans. The latest radiocarbon and AMS data suggests that the chronology of Lepenski Vir spans between 9500/7200–6000 BC. There is some disagreement about when the ...

    • Settlement
    • Serbia
  5. Lepenski Vir - Wikipedia

    bs.wikipedia.org › wiki › Lepenski_Vir
    • Arheološka iskopavanja
    • Periodizacija
    • naselja I Kuće
    • Skulpture
    • Porijeklo Neolita U Lepenskom Viru III
    • Muzej

    Lepenski Vir kao prahistorijski lokalitet otkriven je 1960. godine. Od 1965. do 1970. obavljena su arheološka istraživanja. Glavni rukovodilac istraživanja ovog lokaliteta je bio arheolog Dragoslav Srejović. Tokom 1971. nalazište je preneseno 29,7 m više, kako bi se, zbog izgradnje hidrocentrale „Đerdap“, izbjeglo potapanje lokaliteta.Kultura Lepenskog Vira se rasprostirala duž Đerdapa, na lokalitetima: Lepenski Vir, Vlasac, Razvrata, Ogradena, Ikoana, Hajdučka vodenica, Alibeg, Padina i lokaliteti nizvodno od „Gvozdenih vrata“ - Ostrovul Bokului, Schela Cladovei, Ostrovul Corbului, Ostrovul Banului i Ostrovul Mare.

    Periodizacija je rađena u nekoliko navrata, a posljednja nakon ispitivanja C14 i AMS. Periodizacije su različite, ali je svima zajedničko - Lepenski Vir je mezolitska kultura koja je vremenom evoluirala u neolitsku kulturu. 1. Lepenski Vir I (a-e) - kasni mezolit, (9500-7200 pne.), pojava prvih naselja ove kulture, početkom holocena, njeno uobličavanje od prvih formi, na prostoru poznatom kao Đerdapska klisura. 2. Lepenski Vir II - kasni mezolit, (7200-6300 pne.), predstavlja pojavu novih naselja i napuštanje predhodnih, dok većina nastavlja i dalje da postoji. 3. Lepenski Vir III (a, b) - rani neolit, (6300-6000 pne.), i predstavlja kontakt fazu između zajednica ove kulture i onih iz Neolita, u okvirima Starčevačke kulture. To je i vrijeme pojave trapezoidnih kuća i specifičnih skulptura.

    Naselja su podignuta na najnižim dunavskim terasama, grupisana su 2-3 u zoni u radijusu od 10 km. U sedam sukcesivnih naselja (Proto Lepenski Vir, Lepenski Vir I a-e, Lepenski Vir II) otkriveno je 136 stambenih i sakralnih objekata, izgrađenih u ranom mezolitu, u periodu od oko 9500. do 7200. godine pre naše ere (Proto Lepenski vir 1 i 2), a zatim u ranom i srednjem neolitu, od oko 6250. do 5500. godine pre naše ere (Lepenski Vir I-III). Naselja i kuće podizani su u skladu sa matematikom, pa je učesnik istraživanja arhitekta Bogdan Bogdanović rekao da sve, apsolutno sve, do najmanjeg detalja na Lepenskom Vir, ima veliku važnost. Naselja imaju potkovičastu formu grupisanu u dva krila, jedno usmjereno uzvodno ka rijeci, a drugo nizvodno. Između ova dva krila se nalazi „trg“, na kojem se nalazila centralna građevina, vjerovatno neka vrsta svetilišta. Prostor je raščlanjen stazama i rampama. U svim fazama ove kulture grade se isključivo kuće čije su osnove izvedene iz kruga ili trougla...

    U naseljima Lepenskog Vira otkrivena su kultna mesta (kućna svetilišta) i brojni sakralni predmeti. Monumentalne kamene skulpture su napravljane od oblutaka iz Dunava. Nađene su zalivene u podovima kuća, najčešće uz ognjišta. Mogu se podijeliti na: 1. figuralne, sa predstavom ribolike ljudske glave (praroditelji ljudskog roda), ribe, jelen ili zagonetne arabeske, i 2. ornamentalne, dekorisane motivima meandra, riblje kosti i pletenice. Predstavljale su ikonografsku ilustracija jednog složenog mita, i najveće svetinje koje su im otkrivale velike istine o svijetu i određivale ponašanje u svakodnevnom životu. Postavljanjem oblutaka uz ognjište ovim elementima je približena i vatra, a preko nje – toplota i svjetlost sunca. Glavni motivi koji se prikazuju na oblucima su i osnovni sadržaji postojećeg mita. Tako su ove skulpture i ovaj mit trajno osiguravali bezbjednost svim dobrima zajednice, kako društvenim tako i ekonomskim i sprečavali da se ona narušavaju ili proizvoljno koriste.

    Antropološka analiza na bazi skeletnog ispitivanja iz grobova otkrivenih u mezolitskom i starijem neolitskom naselju sa lokaliteta Padina u Đerdapu, pokazala je istu rasnu pripadnost nosilaca mezolita i starijeg neolita. Pokazalo se da je sloj mezolita siromašniji nalazima i kratkotrajniji. Počeci upotrebe domesticiranih biljaka i životinja je rezultat uticaja iz susjednih oblasti, gdje već postoje zemljoradničke zajednice. Novim serijama datuma se pokazalo da je kultura Lepenskog Vira jednim delom jednovremena sa Starčevačkom kulturom, (podvarijanta Cris). Ono što arheolozi nazivaju razvijenom fazom kulture Lepenskog Vira, sa izuzetnom trapezoidnom arhitekturom i zalivenim, crvenim krečnjačkim podovima, zapravo je istovremeno sa neolitom u regionu, i to se dešava oko 6200. godine p.n.e., u vrijeme kada se u okruženju pojavljuju prva starčevačka naselja, i u vrijeme kada su već zabilježeni kontakti između te dvije kulture. Dalje analize su pokazale da su u regionu Đerdapa prisutni l...

    Muzej Lepenski Vir nalazi se u sklopu istoimenog zaštićenog arheološkog kompleksa, kod sela Boljetin, opština Donji Milanovac, Srbija. Od 1978. je u sastavu Narodnog muzeja. Tokom 2011. god. otvorena je nova moderna građevina - Centar za posjetioce. Sam lokalitet je glavni i centralni eksponat, sa kopijama skulptura sa mjesta nalaza. Poseban dio je oko 100 eksponata iz mezolita i neolita - oruđe i alat, nakit, žrtvenici, keramika, rekonstrukcija načina sahranjivanja i hologramska rekonstrukcija kuća. Zbirka "Lepenski Vir" iz Narodnog muzeja u Beogradu sadrži predmete sa istoimenog lokaliteta od 10. do 6. milenijuma, odnosno perioda mezolita (Lepenski Vir I i II) i neolita (Lepenski Vir III). Fond zbirke čine predmeti od kosti i roga – igle, udice, spatule, nakit od kosti i školjki, kao i artefakti od okresanog kamena. Najčuveniji nalazi su monumentalne kamene skulpture. Budući da je lokalitet Lepenski Vir bio naseljen i u periodu neolita, pored pomenutih vrsta nalaza pronađene su i...

  6. Lepenski Vir - Wikipedija, prosta enciklopedija

    sl.wikipedia.org › wiki › Lepenski_Vir

    Lepenski Vir. Lepenski Vir je mezolitsko in neolitsko najdišče na desni obali Donave v Džerdapski klisuri. Prva arheološka izkopavanja so bila izvedena leta 1965, najpomembnejša pa leta 1967, ko so našli mezolitske skulpture. Z izkopavanjem so končali leta 1971, ko je bilo najdišče preneseno 29,7 m višje, da bi se izognili potapljanju ...

  7. Lepenski Vir – Wikipedia

    sv.wikipedia.org › wiki › Lepenski_Vir

    Lepenski Vir är en mesolitisk by som ligger vid en krök av floden Donau i Serbien, och var ett perfekt läge för de fiskare som levde där för över 7000 år sedan.Två arkeologer från Belgrad upptäckte byn år 1960, vartefter den grävdes ut mellan 1965 och 1971.

  8. Lepenski Vir – Wikipedia

    fi.wikipedia.org › wiki › Lepenski_Vir

    Lepenski Vir. Lepinski Virin majojen pohjia. Lepenski Vir on esihistoriallinen löytöpaikka Serbiassa Tonavan varrella lähellä Rautaportin kansallispuistoa. Siellä sijaitsi kivikautinen kylä jääkauden päättymisen jälkeen mesoliittisella kivikaudella. Ensimmäiset merkit asutuksesta ovat 9000 vuoden takaa ja kylä kukoisti 6300 - 5800 ...

  9. Lepenski Vir - Wikipedia

    it.wikipedia.org › wiki › Lepenski_Vir

    Lepenski Vir (in serbo cirillico, Лепенски Вир) è un importante sito archeologico del mesolitico ubicato nella Serbia orientale, al centro della penisola balcanica. Consiste di un insediamento di notevoli dimensioni circondato da dieci villaggi satelliti.

  10. Donji Milanovac - Wikipedia

    en.wikipedia.org › wiki › Donji_Milanovac

    Donji Milanovac. Donji Milanovac ( Serbian Cyrillic: Доњи Милановац, pronounced [dɔ̂ːɲiː mǐlanɔvats]) is a town in eastern Serbia. It is situated in the Majdanpek municipality, in the Bor District. It is located on the right bank of Lake Đerdap on the Danube. The population of the town is 2,410 people (2011 census).

  11. People also search for